Filipinli Göçmen Kadın İşçilerin Tasarruf Deneyimlerine Bakış

Filipinli

Filipinlerde her yıl yaklaşık 172.000 Filipinli kadın ülkesini göçmen işçi olarak terk etmek zorunda kalıyor. Filipinli göçmen kadınların “ailelerini geçindirmekle yükümlü olmaları” başlıca göç nedenlerinden yalnızca biri.

Araştırmalar, kadın göçmen işçilerin; erkek göçmen işçilerden daha yüksek oranda olmasını ve bu göç uzantısının kadınların “geleneksel bakıcılık” rolü ile ilişkili işlerde çalışmak üzere göç etmeye yönelmelerinden kaynaklanmasını toplumsal bir sorunun sonucu olarak nitelendirebiliriz. Bu toplumsal sorunun, göç eden kadın işçilerin; yıllarca yurt dışında çalışması sonucunda hane halkıyla ciddi duygusal mesafelere neden olmasına ve aile kurumundaki ilişkilerde ciddi aksaklıklar yaşanmasına neden olduğu bilinmektedir.

“Bir annenin hayatının en güzel yıllarını ülke dışında, ailesinden uzakta geçirmesi ve daha sonra 20 yıllık fedakarlık sürecinin ardından, yanlış kararlar verdiğini fark etmesi elbette kalbinizi kırar” diyor PinoyWise’in Genel Müdürü; Atikha Denizaşırı İşçiler ve Topluluklar Girişimi, Birleşmiş Milletler Cinsiyet Eşitliği Fonunun sağlayıcısı. “Paraları verimli bir şekilde kullanmalarına yardım etmiyorsak, çoğu döndüğünde pişmanlıkla evine gelecek.” Atikha’nın göçmen ev işçileri deneyimlerini araştırırken keşfettiği temel zorluk, göçmen kadınların kazandıkları paraları tasarruf edememeleri sorunudur. Kadın göçmen işçiler, her geçen gün ailelerine daha çok para gönderiminde bulunuyor ve bu nedenle kendi geleceklerini düşünmeleri ve plan yapmaları için neredeyse hiçbir güç bu bulamıyorlar. Bu sorun kadın göçmen işçilerin; emeklilik, sosyal haklar ve sağlık sigortası gibi temel haklardan faydalanamama durumunu da beraberinde getirmektedir. Hiçbir finansal destek ve planlama olmadan yıllarca yurt dışında ve çoğu zaman kaçak göçmen olarak çalışan kadınlar, yurtlarına döndüklerinde aileleri ile duygusal ve fiziksel uzaklığa, güvensiz geleceklere yönelmektedirler.

Athika, bu toplumsal probleme bir çözüm bulmak amacıyla göçmen işçiler ve ailelerinin birlikte katılım sağlayacağı, finansal eğitim programı olan PinoyWise’i kurmuştur. Bu eğitim programı ile hem hane halkının geleceğe dair bir planlama yapması hem de göçmen kadınların bulundukları ülkede kendi geleceklerine yönelik planlama yapabilmesi hedeflenmektedir.

Bu program kadın göçmenler tarafından hevesle karşılansa da, birtakım problemlere de neden olmuştur. Eğitimin göçmen kadınlar ve ailelerine, ortalama uygulanabilirlik süresi aşılmış ve Filipinli kadınların gerçeklerle yüzleşmesi sonucu çeşitli sorunlarla karşı karşıya kalınmıştır. Çözüm olarak sunulan eğitim projesi, daha başka aydınlanmalara neden olurken zaman zaman bazı toplumsal çözülmelere de kaynak gösterilebilmiştir.

Örneğin; katılımcıların evlerindeki mali sorunların belki de ilk kez tartışmaya açılması; yeni bir erkeklik sorunu ortaya çıkarmıştır. Erkeğin evdeki rolü, bu eğitim sebebiyle tekrar tartışmaya açılmış ve kadın-erkek ilişkileri içinde arasında, çeşitli krizlerin yaşandığı belirtilmiştir. Göçmen işçi kadınlar için fazlasıyla eğitici ve öğretici olan bu eğitim projesi erkekler için de yeni bir “hane içinde erkeklik hiyerarşi modeline” sebep olmuştur.

Atikha, Göçmen kadınların yoğun iş temposundan dolayı eğitimlere ara verdiğini, eğitimi tamamlayamadan tekrar göçe sürüklendiklerini gördükten sonra, tüm göçmen kadınlara ulaşmak hedefiyle, bir Web Tv dizisi olarak “PinoyWise” TV’yi kurdurmuştur. Haftalık bölümlerden oluşan bu programlarda; her hafta başka güncel problemlerin işlendiği, Filipinli yerel işçilerin Hong Hong ve Singapur’daki zorluklarının ve birçok fırsatın tartışıldığı programlara yer verilmiştir. Göçmen işçiler, dünyanın her yerinden “çevrimiçi” olarak bu kanalı izleyebilme fırsatına sahip olmuşlardır. Bu yeni uygulama sonucunda göçmenlere “erişilebilirlik” ihtimali artmış ve eğitimlere katılım ciddi oranlarda artış göstermiştir.

Birleşmiş Milletler Cinsiyet Fonu Müdürü Nancy Khweiss, “ Kadın göçmen işçilerin maruz kaldıkları özel güvenlik sorunlarının ve onlara daha iyi sosyal hayat programları sağlama ihtiyacının tanınması kritik önem taşıyor.” diyerek projeyi desteklediklerini açıkladı ve “Atikha’nın inisiyatifini bu denli güçlü kılan olgu, göçmen kadınların sadece yoksulluk ve yaşlılık süreçlerini nasıl devam ettireceklerinin değil, aile içinde de başarılı bir entegrasyon sağlamasını istemesi ve bu sürece kadınların bizzat dahil olmasıdır.” şeklinde ekledi.

Birçok farklı eğitim projesi ile PinoyWise bugüne kadar yaklaşık 7.000 işçiye ulaşmıştır. Göç eden göçmen kadın işçilerin 345’i başarılı tasarruf planları ile sürece devam etmektedirler. Ülkesine geri döndüklerinde umutsuz bir yaşam planına dâhil olmak yerine, yıllarca emeğini verdiği hatta çilesini çekmiş olduğu bu yolda, bilinçli bir şekilde yaşamına devam etmesi hedeflenmektedir. Böylece göçmen kadınlar ülkelerine geri döndüklerinde, hem ülkelerinin kalkınmasına destek olmuş hem de kendisi için yatırım yapmaya başlayarak planlı ve güvenli bir geleceğin parçası olacaklardır. Örneğin; ülkesine geri dönen göçmen kadın işçilerin pirinç üretimi, market işletmeciliği, internet kafe ve hayvancılık gibi alanlarda oldukça verimli olduğu ve çalışmaya yeniden devam ettiği de bilinmektedir.

 

Kaynak: UNWomen